Kreatywność to znacznie więcej niż talent artystyczny. To jedna z najważniejszych kompetencji przyszłości: umiejętność elastycznego myślenia, rozwiązywania problemów i tworzenia innowacji. Wiek przedszkolny to „złoty okres” dla rozwoju wyobraźni, a mózg dziecka jest wtedy niezwykle plastyczny. Naszym zadaniem, jako dorosłych, jest nie stłumić tego potencjału, ale stworzyć dziecku warunki do jego swobodnego rozkwitu.
Jakie postawy pomagają rozwijać kreatywność u dziecka?
Nasze codzienne reakcje i słowa mają ogromny wpływ na to, czy dziecko będzie czuło się swobodnie w wyrażaniu siebie. Poniższe zestawienie porównuje postawy, które blokują kreatywność, z tymi, które ją wspierają.
| Zamiast… (Postawa hamująca kreatywność) | Spróbuj… (Postawa wspierająca kreatywność) |
| Krytykować błędy i bałagan. | Chwalić za proces i zaangażowanie. |
| Podawać gotowe rozwiązania. | Zadawać otwarte pytania. |
| Wypełniać czas co do minuty. | Pozwalać na nudę. |
| Dostarczać zabawki, które robią wszystko za dziecko. | Oferować zabawki otwarte (klocki, farby, masa plastyczna). |
Zmiana naszej perspektywy z oceniającej na wspierającą to najważniejszy krok w stronę wychowania kreatywnego człowieka. To sygnał dla dziecka, że jego pomysły są ważne i wartościowe.
Proste zabawy, które pomogą rozwijać kreatywność u dziecka w wieku przedszkolnym
Nie potrzebujesz drogich zabawek, by stymulować wyobraźnię dziecka. Najlepsze kreatywne zabawy to te najprostsze, które angażują zmysły i zachęcają do tworzenia.
- Teatrzyk cieni lub pacynkowy – stwórzcie własne postacie ze skarpetek lub wycinanek i odgrywajcie wymyślone historie.
- Budowanie z nieoczywistych materiałów – wykorzystajcie kartony, rolki po papierze i plastikowe butelki do tworzenia baz, robotów czy pojazdów.
- Kreatywne malowanie – malujcie palcami, gąbkami, liśćmi. Niech celem będzie eksperymentowanie z kolorami i fakturami, a nie stworzenie idealnego obrazka.
- Wspólne opowiadanie historii – zacznij opowieść jednym zdaniem (np. „Pewnego dnia smok zgubił swój ogień…”) i poproś dziecko, by dopowiedziało, co było dalej.
- Przetwarzanie i naprawianie – daj dziecku stare, niepotrzebne przedmioty i bezpieczne narzędzia, by mogło je rozkręcać i tworzyć z nich nowe wynalazki.
Najważniejsze w tych zabawach jest to, by dać dziecku swobodę i nie narzucać mu swojej wizji. Pozwólmy mu być reżyserem, odkrywcą i wynalazcą.
Rola akceptacji w rozwijaniu kreatywności u dziecka
Najważniejszym warunkiem, bez którego kreatywność nie może się rozwijać, jest poczucie bezpieczeństwa psychicznego i pełnej akceptacji. Dziecko, które nie boi się popełniać błędów, nie obawia się ośmieszenia czy krytyki ze strony dorosłych, znacznie chętniej będzie eksperymentować, zadawać nietypowe pytania i wychodzić poza utarte schematy. Rolą rodzica jest stworzenie bezpiecznej przestrzeni, w której każdy pomysł jest dobry, a proces twórczy jest ważniejszy niż jego finalny, „idealny” efekt. Jeśli dziecko namaluje fioletowe słońce, zamiast je poprawiać, zapytajmy: „Jakie jest to Twoje słońce? Co czuje?”. Taka postawa uczy dziecko, że jego perspektywa jest cenna i że warto podążać za własną wyobraźnią.
Jak profesjonalne placówki pomagają rozwijać kreatywność u dziecka?
Choć rola rodzica jest nie do przecenienia, to w dobrym przedszkolu kreatywność dziecka może w pełni rozkwitnąć. W placówkach takich jak Niepubliczne Przedszkole „Promyczek” w Tomaszowie Mazowieckim, rozwój kreatywności jest wpisany w codzienny plan zajęć. Poprzez profesjonalnie prowadzone zajęcia plastyczne, muzyczne i teatralne, dzieci uczą się wyrażać siebie na wiele sposobów. Praca w grupie rówieśniczej stymuluje myślenie problemowe i uczy współpracy, dając maluchom narzędzia, których w domu nie zawsze jesteśmy w stanie zapewnić.
Jak świadomie rozwijać kreatywność u dziecka?
Kreatywność nie jest wrodzonym talentem, ale umiejętnością, którą można i trzeba ćwiczyć. Najlepszymi narzędziami są proste zabawki, akceptująca postawa rodzica i czas na swobodną zabawę. Wspierając naturalną ciekawość dziecka, pozwalając mu na błędy i bałagan, inwestujemy w jego przyszłość, dając mu najcenniejszy kapitał – otwarty i twórczy umysł.
